Ethereum là gì?
Ethereum là một mạng blockchain có thể chạy chương trình, chứ không chỉ ghi nhận thanh toán. Lập trình viên Vitalik Buterin đề xuất nó vào năm 2013, và mạng ra mắt năm 2015 cùng một nhóm đồng sáng lập. Ethereum Foundation, một tổ chức phi lợi nhuận, hỗ trợ nghiên cứu và phát triển nhưng không kiểm soát mạng lưới.
Đồng coin gốc của mạng là ether (ETH). Bạn cần ETH để trả phí, gọi là gas, cho bất kỳ thao tác nào trên mạng.
Ethereum hoạt động như thế nào?
Ethereum lưu trữ những chương trình nhỏ gọi là hợp đồng thông minh (smart contract). Hợp đồng thông minh là đoạn mã tự động chạy khi đáp ứng một số điều kiện nhất định, ví dụ giải ngân tiền khi khoản thanh toán đến. Bất kỳ ai cũng có thể viết và triển khai một hợp đồng lên mạng.
Kể từ đợt nâng cấp mang tên The Merge năm 2022, Ethereum dùng bằng chứng cổ phần (proof of stake). Thay cho thợ đào, các trình xác thực (validator) khóa ETH làm tiền ký quỹ để đề xuất và kiểm tra khối mới. Nếu gian lận hoặc ngừng hoạt động, họ có thể mất một phần khoản ký quỹ đó.
Một phần phí của mỗi giao dịch bị đốt, tức bị loại bỏ vĩnh viễn, trong khi ETH mới được phát hành làm phần thưởng cho trình xác thực. Tổng nguồn cung tăng hay giảm tùy vào mức độ bận rộn của mạng.
Ethereum dùng để làm gì?
Ethereum là lớp nền cho rất nhiều dịch vụ tiền mã hóa:
- Stablecoin và các token khác, phần lớn được phát hành trên Ethereum
- Ứng dụng tài chính phi tập trung (DeFi) để cho vay, đi vay và giao dịch không cần bên trung gian
- NFT, tức các vật phẩm kỹ thuật số độc nhất như tác phẩm nghệ thuật hay vé
- Các mạng Layer 2 gom nhiều giao dịch lại rồi chốt kết quả trên Ethereum
Vì rất nhiều ứng dụng và token nằm trên Ethereum, ETH thường được dùng làm đồng tiền cơ sở trong DeFi. Người nắm giữ cũng có thể stake ETH, tự làm hoặc qua một nhà cung cấp, để nhận thưởng nhờ góp phần bảo mật mạng.
Thông tin chính
- Ra mắt: 2015
- Người tạo: Vitalik Buterin và các đồng sáng lập; được Ethereum Foundation hỗ trợ
- Cơ chế đồng thuận: bằng chứng cổ phần (từ năm 2022)
- Blockchain: mạng lưới riêng, Ethereum
- Nguồn cung: không có mức tối đa cố định
Bài giải thích do Finvane biên soạn dựa trên tài liệu chính thức của dự án. Đây không phải lời khuyên đầu tư.